29 Aralık, 2013

Japonya'da Yeni Yıl Kutlamaları

Bana şimdiye kadar en çok sorulan sorulardan birisi de Japon kültürü. Zamanı da geliyorken size biraz Japonların yeni yıl kutlamaları hakkında bahsetmek istiyorum. Aile ilişkileri ve bireysel gelişim açısından Japonların çok meşhur adetleri vardır. Bununla ilgili araştırmalarım aşağıda yer almaktadır. Buyrunuz :)





Otoshidama: Japonya'da çok eski bir gelenek olan otoshidama,çocuklara para verme adetidir. Geleneğin özelliği,renkli ve süslemeli zarflar içine,çocukların yaşlarına uygun olarak bir miktar para, verilmek üzere hazırlanır.


Mochi: En önemli yılbaşı adetinden olan pirinç topları kekleri -mochi- süsleme ve tatlı olarak çeşitli şekillerde çıkabilir. Süslemelerde kullanılan mochi'ye eşlik eden Daidai -ekşi bir portakal türü- dekorun en üzerine konulmaktadır. Yemek için yapılan mochiler ise yılbaşından önce hazırlanır ve yeni yıl kutlamaları ile beraber yenilir.



Nengajo: Yeni yılda unutulmaması gereken bir başka adet ise yeni yıl kartı yollamaktır. Bu kartları genellikle kendi isteğinize göre elde hazırlayabilir ya da hazır kartlar kullanarak da gönderebilirsiniz.Aslı elde hazırlananlardır.Çünkü her sene Çin Takvimi'ne göre ait olan seneye has 12 adet hayvan figürü,yeni yılın sembolü olmaktadır.Örneğin bu senenin sembolü At'dır.


Hatsuuri: Yılın ilk ve en büyük indirim zamanıdır.Bütün dükkanlar indirime girer ve yılbaşı tatili bitse bile 1 hafta boyunca tüm sokaklar ve dükkanlar tıklım tıklım insan kaynar.




Kazaritsuke: Yeni yıla temizlenmiş bir evde girme kuralını vardır. Ev temizliği yapılır ve Japonlara has minik seramik bebekler evin bir köşesine kurulur. Bunlar aileyi temsil etmektedirler.



Hatsumode: Yılbaşı zamanı Japonlar tapınakları ziyaret ederler.İlk tapınak ziyaretine hatsumode denir. Tapınaklarda,yeni yıl için sağlık ve mutluluk dilenir.


Toshikoshi Soba: Yeni yılın gelişini kutlamak amacıyla yenen japon usulu bir yemektir.Soba diye anılan bir çeşit makarna türü yiyeceğin,diğer malzemelerle ve çorbasıyla zenginleştirilerek hazırlanmasından oluşur.




Joya no Kane: Joya kelime anlamı olarak Yeni yıl gecesi demektir. Yeni yıl akşamı ziyaret edilen tapınakların en büyük çanlarında adak adayıp çan çalabilmek için şanslı 108 kişiden biri olmak adına sıra numarası alarak beklenilir. Rahipler numara sırasına göre kuyrukta bekleyenleri çağırırlar. Çanın sesinin yayılarak dağılmasına Joya no Kane denir.




Kado-Matsu: Evler yılbaşı için süslenir.Bu süslemelere eşlik eden çam,bambu,çalılar diğer süs bitkileri ve oval şekilli mochiler eşlik eder.



Kohaku-Utagassen: Kırmızılar -Bayanlar ve Beyazlar -Erkekler şarkı yarışması. Her sene yılbaşı akşamı televizyon kanalları yılbaşını evde ailecenek kutlamak isteyenler için birçok eğlence programı düzenlerler. Şarkı yarışmaları,en sevilen şarkıcı gruplar ve komedi programları bunlardan birkaçıdır.Benim favori programım Gaki no Tsukai' dir.




Hatsuhinode: Yeni yılın ilk gününde yani 1 Ocak'ta güneşin doğuşunu selamlamaktır. Genellikle insanlar kutlama maksadıyla Fuji Dağı'ndan yükselecek olan güneşi seyretmek için yakın mesafelere mesken edinebilir yada havayolu firmalarından (ANA veya JAL gibi) sadece doğan güneşi seyretmek adına uçuş bileti satın alabilir veya ben ve eşimin tercihi, televizyondan da canlı yayında seyredebilirsiniz.


Shishi-mai: "Japon aslanının dansı" olarak tabir edilen kostüm içine girilip yeniyıl kutlamalarında dans edilmesidir. İnanca göre Shishi-mai,  kafasını ısırdığı çocuklara şans getirir.


Shimenawa: Her tapınağın girişine kutsal saydıkları örgü halatın adıdır. Diğer adı Shimekazari dir. Bu halatın anlamı dışardan içeri hiçbir hastalık ve kötülüğün giremediği arındırılmış bölge olduğunun simgesidir.



Osechi Ryori/Osechi: Her yılbaşı günü ailecenek Osechi kutularının icinde ev yapımı yemekler özenle süslendikten sonra beraber yenir. Bu yemeğin adına Osechi denir. Kutular özel el yapımı tahta üzerine sedef ve boya kaplamalarla şekillendirilip dizayn edilmiştir. Genelde her ailenin Osechi kutuları vardır. Yılbaşı için hazırlanan bu yiyecekler yılbaşı akşamı ve devamındaki 2-3 gün içinde tüketilecek miktarlarda hazırlanır. Böylelikle yemek hazırlamak için zaman kaybetmeden ailecenek yılbaşı geçirilir. Yemek hazırlarken gürültü edilmez ve özellikle de bayanlar bu günlerde yemek hazırlamamış olur. Günümüzde Osechi kutuları büyük departmanlarda önceden sipariş metoduyla hazırlanarak daha da pratikleşmiştir.


Otoso/Toso: Yeni yılda içilen özel bir sakedir. Tososan adı verilen özel baharatlar mirin sake ve birazda şeker karışımı alkollü bir içkidir. İçerken sağlık ve mutluluk dilenir. Otosyu servis ederken kullanılan malzemelere de Tosoki denir.



Ozoni/Zoni: Yılbaşına özel yenen mochili çorbadır. Her bölgeye göre içine konulan malzemeler çeşitlilik gösterir.


Hatsu-Yume: Yeniyılın 2.gecesinde görülen rüyaya denir.Rüyasında kim Fuji Dağı, şahin yada patlıcan görmüsse yeniyılda şans getireceğine inanılır.



Nanakusa-gayu:  Ocak ayının 7sinde içilen "7 ilkbahar bitkisi"ni pirinç ve yulafı içeren bir çorbadır. Sağlık ve mideyi dinlendirmek için içilir .


Kagami-biraki: Ocağın 11inde Kagamimochi açılır ve yenir.Bıçakla etrafındaki plastik koruyucu kesilir ve bir çekiçle katı mochi kırılır.Pişirilirken de kırmızı fasülye çeşidi olan azuki ile bir nevi çorba şeklinde pişirilir.Adı da Oshiruko/Shirukodur.



2 yorum:

serhat dedi ki...

ELLERINE SAĞLIK ÇOK GÜZEL OLMUŞ DUYGUCUM :))

SiriusBlue dedi ki...

Arashi'mi gördüm mutlu oldum ^-^